|
 |
| |
We willen de vele vrijwilligers, organisaties, sympathisanten, ... bedanken die ook van deze wereldvluchtelingendag een succes maakten. Op 20 juni vond zoals elk jaar Wereldvluchtelingendag plaats. Een dag waarop UNHCR, de vluchtelingenorganisatie van de VN, aandacht vraagt voor de miljoenen mensen die vandaag op de vlucht zijn. Vluchtelingenwerk zette samen met UNHCR en andere partners een aantal spectaculaire en ludieke acties op touw.
Op Facebook konden mensen begin juni hun profiel aanpassen en ‘refugee for a day’ worden. Je kan de applicatie nog steeds downloaden op www.refugeeforaday.be. En op de vooravond van Wereldvluchtelingendag, 19 juni, brak er een oorlog uit aan het Europees parlement. Op het Luxemburgplein zagen nietsvermoedende voorbijgangers een gebouw in vlammen opgaan en mensen op de vlucht slaan voor geweerschoten. Het ging om een levensechte projectie. Bekijk het filmpje hier.
Tenslotte deelden op wereldvluchtelingendag zelf meer dan 300 enthousiaste vrijwilligers 80.000 flyers uit aan 25 Belgische stations. Daarop stond ‘Als het geluid van machinegeweren je achtervolgt, is vluchten vaak de enige optie’. De flyers konden bevestigd worden aan een fietswiel waardoor je tijdens het rijden het geluid van een machinegeweer nabootste. De actie was een succes, alle flyers werden uitgedeeld.
‘Refugee for a day’ was een initiatief van UNHCR en andere organisaties die met asielzoekers en vluchtelingen werken: het Belgisch Comité voor de Hulp aan Vluchtelingen (BCHV), Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS), CIRÉ, Fedasil, Belgische Rode Kruis, Croix-Rouge de Belgique en Vluchtelingenwerk Vlaanderen.
|
 |
Inhoud
|
| |
|
| |
 |
1. Vluchtelingenwerk geselecteerd voor Standaard Solidariteitsprijs! |
Vluchtelingenwerk werd geselecteerd voor de Standaard Solidariteitsprijs. Op 2 augustus verschijnt onze advertentie in De Standaard. Hou dus De Standaard in het oog. Stemmen voor Vluchtelingenwerk kan vanaf 17 augustus. We houden je verder op de hoogte via facebook, twitter en onze website.
|
 |
|
|
| |
 |
2. Vluchtelingenwerk op pad voor gastvrije gemeenten |
Vluchtelingenwerk roept sinds dit jaar mensen op hun gemeente gastvrij te stemmen. We kregen al heel wat stemmen binnen op www.gastvrijegemeente.be! Maar liefst 3 678 mensen stemden 296 gemeente gastvrij. Maar het mag natuurlijk altijd wat meer zijn. Daarom staat Vluchtelingenwerk deze zomer op festivals, debatten, events, ... Om mensen te vragen hun gemeente ter plekke, op onze tablets, gastvrij te stemmen. Wie stemt krijgt een exclusieve ‘Ik ben gastvrij! En jij?’-button.
|
|
|
|
| |
 |
3. Afghanistan is een van de armste en onveiligste landen ter wereld |
Afghanistan is een land in oorlog. Het is er onveilig en het is een extreem arm land. Terugkeer en zeker gedwongen uitwijzingen kunnen niet in zo’n geval. Landen die afgewezen asielzoekers zonder begeleiding, zonder ondersteuning en vaak zonder papieren terugsturen naar Afghanistan, voeren een kortzichtig en onmenselijk beleid. Een beleid dat weinig of geen rekening houdt met de asielzoeker zelf. En al helemaal niet met de draagkracht van een van de armste en onveiligste landen ter wereld. Lees hier ons volledig opiniestuk uit De Morgen 14 juli 2012:
Afghanistan is een van de armste en onveiligste landen ter wereld
Laat ons eerst de asielprocedures onder de loep nemen. Het klopt, de Belgische asielinstanties interpreteren de begrippen uit het vluchtelingenrecht ruim. Als argument werd de voorbije dagen vaak aangevoerd dat België veel Afghanen beschermt en slechts enkelen terugstuurt. Toch hebben de asielprocedures en de definities van internationale bescherming hun beperkingen. En hun interpretaties. Waardoor ook in ons land Afghaanse asielzoekers door de mazen van het beschermingsnet glippen.
Neem het verhaal van de Afghaanse hindoe Arora. Het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen en later ook de beroepsrechter wezen zijn asielaanvraag af. En dit omdat men een aantal aspecten van zijn verhaal onduidelijk vond. Zijn asielaanvraag werd afgewezen omdat er twijfels waren of hij wel recent in Afghanistan verbleef. Maar wil dat zeggen dat er geen gevaar is als hij nu toch terug naar Afghanistan moet?
Momenteel is de man opgesloten om hem uit te wijzen. Voor de asielinstanties staat vast dat hij oorspronkelijk afkomstig is uit Afghanistan, slechts zeer beperkt de Afghaanse talen Dari en Pashtou machtig is terwijl deze talen de gangbare talen zijn in een stad zoals Kaboel, en hindoe is. Het UNHCR, de vluchtelingenorganisatie van de Verenigde Naties, zegt dat hindoes een religieuze minderheid zijn, die in Afghanistan risico lopen op zware discriminatie.
En er zitten momenteel nog meer Afghanen in detentie om te worden teruggestuurd naar Afghanistan. Deze dossiers worden voorgelegd aan de staatssecretaris, die de beslissing neemt over de uitwijzing.
Over de veiligheid van Afghanistan is ook veel gezegd. Voor modale Belgen is Afghanistan niet veilig, bevestigde staatssecretaris De Block donderdag in het parlement. Wel voor Afghanen, en zeker als hun asielaanvraag in België werd afgewezen. Want het erkenningspercentage van Afghaanse asielzoekers ligt hoog, klonk het. Pech dus voor diegenen die werden afgewezen en toch terug moeten. Wij zijn het daar volstrekt mee oneens. Niet alleen omdat er mensen door de mazen van het beschermingsnet vallen, maar ook omdat Afghanistan een van de armste en onveiligste landen ter wereld is.
Drie miljoen vluchtelingen
Afghanistan is het land waar de meeste vluchtelingen vandaan komen. Zowat drie miljoen tellen we er. Een kwart van de Afghaanse bevolking bestaat dan weer uit teruggekeerde vluchtelingen sinds 2002, het jaar van de invasie geleid door de VS. De hoofdstad Kaboel is in korte tijd geëvolueerd van een half miljoen inwoners naar een stad van vijf miljoen inwoners. Velen van hen zijn dakloos. Of moeten overleven in sloppenwijken.
Sinds 2002 voerde VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR een re-integratieprogramma uit voor Afghaanse terugkeerders. Peter Nicolaus, het hoofd van dat programma, noemde dit programma onlangs 'de grootste fout die het UNHCR ooit heeft gemaakt'. Afghanistan kan al die teruggekeerde vluchtelingen gewoonweg niet aan.
Dokters van de Wereld is actief in Afghanistan en Kaboel. Olivier Vandecasteele, projectcoördinator in Afghanistan tot december 2011, weet dat de situatie in Afghanistan verre van stabiel is: 'Afghanistan is een failed state. Het land bevindt zich nog steeds in een oorlogssituatie en werd recent gerangschikt als het op twee na meest corrupte land ter wereld.' Er is sprake van een toenemend aantal milities en etnische spanningen.
Een recent rapport van de International Crisis Group stelt dat de hoop op duurzame vrede in deze context onwaarschijnlijk is. 'De lokale bevolking wordt geconfronteerd met voedselonzekerheid, een werkloosheidspercentage van 35 procent en toenemende stedelijke armoede. Daarom houden ngo's die actief zijn in Afghanistan rekening met een scenario van terugkeer naar de burgeroorlog', besluit Dokters van de Wereld.
Gedwongen terugkeer is niet duurzaam
De voorbije dagen is ook zichtbaar geworden wat een gedwongen uitwijzing inhoudt. Je wordt opgepakt, opgesloten en zo snel mogelijk in een vliegtuig gezet. Zonder voorbereiding op terugkeer, ondersteuning of uitzicht op een job, een woning, zelfs zonder papieren, moet je je in je herkomstland maar zien te redden. Het is de slechtst mogelijk manier om mensen te laten terugkeren.
Daarom weigert het IOM, de Internationale Organisatie voor Migratie, om mee te werken aan gedwongen terugkeer naar Afghanistan. Het UNHCR stelt dat terugsturen naar een gebied waar iemand geen sociaal netwerk heeft onverantwoord is. En in steden zoals Kaboel is het vrijwel onmogelijk een bestaan op te bouwen indien men de steun van de eigen gemeenschap moet ontberen. Dit geldt zeker voor gedwongen terugkeerders uit westerse landen. De Afghaanse autoriteiten delen dit standpunt.
Terugkeer kan als deze goed is voorbereid. Als de terugkeerder goed ondersteund wordt en in het herkomstland kan terugvallen op een toekomstperspectief. Afghanistan is een land in oorlog. Het is er onveilig en het is een extreem arm land. Terugkeer en zeker gedwongen uitwijzingen kunnen voor vluchtelingenorganisaties dan ook niet. Dat is de essentie van het debat dat vandaag gevoerd moet worden.
Lees ook ons persbericht van 3 juli 2012: ‘België stuurt kwetsbare mensen terug naar onveilig Afghanistan’.
|
|
|
|
| |
 |
4. JAARVERSLAG 2011 VLUCHTELINGENWERK |
In 2011 vierde de Vluchtelingenconventie haar zestigste verjaardag. Dankzij deze conventie vonden zes decennia lang heel wat mensen veiligheid en bescherming. Voldoende redenen voor Vluchtelingenwerk om hier bij stil te staan. Maar helaas stond 2011 ook in het teken van de opvangcrisis. Wat 2011 ons nog meer bracht, lees je uitgebreid in ons nieuw jaarverslag 2011. Wie graag een gedrukte versie heeft, kan dit bestellen via onze website.
|
|
|
|
| |
 |
5. BROCHURE ‘GEMEENTEN GEVEN THUIS’ |
De start van een nieuw leven verloopt voor heel wat vluchtelingen erg moeizaam. Vooral de zoektocht naar een geschikte woning blijkt een grote hindernis. Lokale besturen, sociale organisaties en zelfs privé-ondernemingen kunnen gemeenten aanzetten een thuis te geven aan vluchtelingen. De brochure ‘Gemeenten Geven Thuis’ bundelt enkele goede praktijken. Met deze brochure willen we lokale mandatarissen inspireren om van hun gemeente een gastvrije gemeente te maken. Ook meehelpen? Brochures bestellen kan hier.
|
|
|
|
| |
 |
6. WERELDWIJD RECORD AANTAL VLUCHTELINGEN IN 2011 |
In 2011 ontvluchtten 4,3 miljoen mensen hun huis door oorlog, geweld of vervolging. Volgens het jaarlijkse rapport ‘Global Trends 2011’ van UNCHR, de VN vluchtelingenorganisatie, is dit het hoogste jaarlijkse aantal sinds 2000. Deze stijging is het rechtstreekse gevolg van een jaar dat gekenmerkt werd door zwaar geweld en grote humanitaire rampen: Ivoorkust, Libië, Soedan, Somalië, Syrië... De meesten onder hen vluchtten binnen hun eigen land of naar de buurlanden.
In totaal waren 42,5 miljoen mensen eind 2011 gedwongen op de vlucht. Tussen hen meer dan 15 miljoen erkende vluchtelingen en bijna 900.000 asielzoekers in afwachting van een beslissing op hun asielaanvraag. En 26 miljoen mensen die binnen de grenzen van hun land vluchtten, zogenoemde ontheemden. Ondanks het groot aantal nieuwe vluchtelingen in 2011 is het totale aantal vluchtelingen lager dan de 43,7 miljoen in 2010. Dit is voornamelijk het gevolg van het grote aantal ontheemden die naar huis terugkeerden, nl. zo’n 3,2 miljoen.
Volgens het rapport komen de meeste vluchtelingen nog steeds uit Afghanistan (2,7 miljoen), gevolgd door Irak (1,4 miljoen), Somalië (1,1 miljoen), Soedan (500.000) en Congo (491.000). De overgrote meerderheid (4/5) vlucht naar de buurlanden. Pakistan vangt het meeste vluchtelingen op (1,7 miljoen), gevolgd door Iran (887.000) en Syrië (755.400).
Maar een klein deel van de vluchtelingen raakt tot de Europese Unie. In 2011 kregen in Europa 84.100 mensen een beschermingsstatus. Volgens het laatste overzicht van Eurostat, het Europese statistisch bureau, verleende het Verenigd Koninkrijk het hoogste aantal beschermingsstatussen (14.400) gevolgd door Duitsland (13.000), Frankrijk (10.700), Zweden (10.600), Nederland (8.400) en Italië (7.500). België kende volgens deze statistieken 5.500 beschermingsstatussen toe.
|
|
|
|
| |
 |
7. EU LAAT OPNIEUW CONTROLE BINNENGRENZEN TOE |
De EU heeft op 8 juni beslist dat controles aan de grenzen tussen de EU-lidstaten opnieuw uitgevoerd mogen worden. Dit in het geval de migratiedruk te hoog wordt. Voor vluchtelingen is het ontzettend belangrijk om fysiek toegang te krijgen tot een land dat hen kan beschermen. Voor hen betekenen grenscontroles tussen de lidstaten extra obstakels in hun zoektocht naar bescherming.
Heel wat Tunesiërs ontvluchtten vorig jaar de onlusten in hun land via Italië om zo naar andere Europese landen te vluchten. Zonder de nodige papieren. Sommige Europese landen, zoals Frankrijk, vonden dat het de verantwoordelijkheid van Italië was om haar grenzen te controleren tegen irreguliere migratie maar dat het deze taak niet voldoende opnam. Ze wilden daarom opnieuw controles kunnen uitvoeren aan hun grenzen met Italië.
Het principe van vrij verkeer van personen ligt aan de basis van de EU en de controles aan de binnengrenzen worden al sinds eind de jaren ’80 niet meer uitgevoerd.
De controles aan de grenzen tussen lidstaten zullen vanaf nu dus terug mogelijk zijn als een lidstaat tijdelijk niet meer in staat is om zijn grenzen te bewaken. De herinvoering van de controles zou beperkt worden tot een periode van zes maanden, verlengbaar maximum tot een jaar. Volgens de ministers kan de herinvoering van interne grenscontroles enkel als uiterste maatregel gebruikt worden.
|
|
|
|
| |
 |
8. Vragen staat vrij |
Via onze helpdesks Terugkeer, Planet Search en Juridische Bijstand ondersteunen we met onze expertise iedereen die asielzoekers begeleidt. Lees hier de vragen & antwoorden van de maand.
Helpdesk Terugkeer:
Vraag: Een man uit Khost (Afghanistan) werd opgesloten in ons land en dreigt te worden teruggestuurd naar Afghanistan. Is het zo dat België Afghanen terugstuurt naar Kaboel zelfs al zijn ze niet afkomstig van die stad?
Antwoord: Het is inderdaad zo dat de Dienst Vreemdelingenzaken, die verantwoordelijk is voor uitzettingen, Afghanen terugstuurt naar de hoofdstad Kaboel. Tot voor kort stuurde deze dienst enkel alleenstaande mannen terug die afkomstig waren uit Kaboel zelf. Nu worden ook mannen afkomstig uit andere provincies teruggestuurd naar Kaboel. De provincie Khost wordt nochtans, naast Kunar en Nagahar, beschouwd als ‘area of special concern’ in het laatst gepubliceerde veiligheidsrapport van de Afghaanse ngo, ANSO. Wie dus niet afkomstig is uit Kaboel en dient door te reizen, moet zelf instaan voor zijn veiligheid.
Planet Search:
Vraag: Loopt iemand die getuige was van postelectoraal geweld in de Rift Valley, Kenia, daar vandaag de dag nog gevaar?
Antwoord: Er loopt een zaak bij de ‘International Criminal Court’ tegen enkele daders van postelectoraal geweld. Getuigen van dit geweld werden verschillende keren bedreigd waardoor sommige kroongetuigen zich terugtrokken. De openbare aanklager en zijn team die aan dit onderzoek werken, worden eveneens bedreigd. In 2010 kwam er een wet tot stand om deze getuigen te beschermen maar deze wet trad nog niet volledig in werking. Iemand die getuige was van het postelectoraal geweld is dus niet altijd veilig in Rift Valley.
Meer info:
• ICC Kenya Investigation "Hampered by Intimidation"
• Amnesty International Report 2011 - The State of the World's Human Rights
• "Turning Pebbles"; Evading Accountability for Post-Election Violence in Kenya
Juridische Bijstand:
Vraag: Mijn cliënten, een koppel uit Irak bestaande uit een Irakese man en een vrouw uit Yemen, kregen subsidiaire bescherming (oorlogsvluchteling) omdat het onveilig is in Irak. Het koppel wil nu scheiden. Kan de scheiding een effect hebben op de beschermingsstatus van de vrouw?
Antwoord: De man kreeg de status subsidiaire bescherming omdat het niet veilig was in Irak. De vrouw omdat ze zonder haar man geen gezin meer zouden kunnen vormen. Nu het gezin uiteen dreigt te vallen, komt ook de grond voor de beschermingsstatus van de vrouw te vervallen. Er bestaat dan immers geen recht meer op een gezinsleven. En de vrouw kan terugkeren naar Yemen. Dit zou een reden kunnen zijn voor het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen om haar subsidiaire bescherming in te trekken. Of het Comissariaat-generaal effectief haar status zal intrekken zal onder meer afhangen van hoe lang ze al in België woont, wat haar status was in Irak en of zij effectief terug kan naar Yemen.
|
|
|
|
| |
 |
9. Kalender |
Elke maand geeft Vluchtelingenwerk een overzicht van interessante studiedagen, vormingen en evenementen uit onze sector.
Tentoonstelling 'The Graveyard' Filip Berte, 17 mei tot 4 november 2012
> Lees meer
Fototentoonstelling 'Summer of Photography: Postcards from Europe', 14 juni tot 16 september 2012
> Lees meer
|
|
|
|
| |
 |
10. Vacatures |
Bij Vluchtelingenwerk Vlaanderen
Bij Fedasil
- Een opvoeder voor de Dienst Niet-Begeleide Buitenlandse Minderjarigen in Arendonk
Bij Rode Kruis Vlaanderen
|
|
|
| |
|
|
|
|
