Drie jaar EU-Turkije deal: een gelukkige verjaardag?

Open brief en verkiezingsvoorstellen

 

Samen met OXFAM Solidarité/Solidariteit, Caritas International Belgique, Médecins du Monde Belgique, 11.11.11, CNCD/11.11.11, CIRÉ-Coordination et initiatives pour réfugiés et étrangers, Beweging.net en 25 andere Europese organisaties ondertekende Vluchtelingenwerk Vlaanderen een open brief (klik hier) aan de Europese leiders waarin we oproepen de EU-Turkije deal stop te zetten. We zijn ervan overtuigd dat de EU over de middelen en capaciteiten beschikt om op een menselijke manier tegemoet te komen aan de noden van iedereen die asiel wil aanvragen op Europese bodem.

 

Drie jaar geleden, op 18 maart 2016, sloot de EU een deal met de Turkse president Erdogan, de zogenaamde EU-Turkije deal. Daarmee kwamen de regeringen overeen dat mensen die zonder reisdocumenten via Turkije in Griekenland toekomen en geen asiel aanvragen, en mensen van wie de asielaanvraag niet ontvankelijk wordt verklaard, naar Turkije kunnen worden teruggestuurd. Daarnaast zou de EU, voor elke Syriër die op deze manier wordt terugstuurd, een Syrische vluchteling die in Turkije verblijft naar Europa uitnodigen. Zo wilden de Europese leiders mensen op de vlucht doen inzien dat het zinloos is een oversteek naar Europa te wagen, en dat ze beter in Turkije blijven.

Na een jaar was het al overduidelijk dat Turkije geen veilig land is voor vluchtelingen: het land stuurt op grote schaal mensen terug die het geweld in Syrië trachten te ontvluchten. Vluchtelingen en asielzoekers worden er ook in slechte omstandigheden opgevangen en hebben nauwelijks toegang tot werk, onderwijs en gezondheidszorg.

Toch werd de EU-Turkije deal een blauwdruk voor een beleid dat de 'opvang in de regio' zou uitbesteden aan landen buiten de Europese Unie. België investeerde begin december 2018 nog een extra 2 miljoen euro in het EU Trust Fund for Africa. Dit noodfonds, dat eind 2015 in volle 'vluchtelingencrisis' werd gelanceerd, kreeg hoe langer hoe meer een structureel karakter. 85% van het ondertussen meer dan 4 miljard euro bedragende fonds, komt uit de Europese budgetten voor ontwikkelingshulp, berichtte 11.11.11 in januari 2019, en uitermate zorgwekkend is de steun aan de Libische kustwacht. Die onderschept vluchtelingen op de Middellandse Zee om hen terug te voeren naar de beruchte Libische vluchtelingenkampen, waar ze terechtkomen in een vicieuze cyclus van arbitraire detentie, misbruik en uitbuiting. Daarnaast werd vorige week het politiegeweld bij de illegale pushbacks aan de Kroatische grens, eveneens mogelijk met Europese steun, aangekaart in een onthullend rapport van Amnesty. Ondanks deze afschuwelijke praktijken aan haar grenzen blijft de Europese Unie aanzienlijke middelen toekennen aan Kroatië om infrastructuur voor grensbeveiliging te ontwikkelen, waardoor er geen veilige mogelijkheid bestaat om voet aan grond te krijgen in de EU en de situatie in de vluchtelingenkampen in Bosnië en Herzegovina verergert.

Ook in onze verkiezingsvoorstellen pleiten we voor meer legale en veilige toegangswegen tot Europa en België. Dat kan met humanitaire visa waarbij duidelijke en transparante regels gehanteerd worden. We vragen om in te zetten op een structureel hervestigingsbeleid met hoge jaarlijkse quota, een versoepeling van de procedure en criteria voor gezinshereniging voor mensen met een beschermingsstatus, en het afschaffen van terugname-akkoorden met landen die mensenrechten schenden.

Klik hier voor onze volledige voorstellen voor de Vlaamse, federale en Europese verkiezingen en stem met ons voor een echt asielbeleid dat mensen voorop zet.