02-02-2026
-
“We verdienen beter dan deze karikatuur van onszelf”
Advocaat Pierre Robert staat al meer dan twintig jaar mensen op de vlucht bij in hun zoektocht naar bescherming en rechtvaardigheid. In een context waarin de opvangcrisis aansleept en gerechtelijke uitspraken steeds vaker genegeerd worden, spreekt hij zich scherp uit over politieke keuzes, het uithollen van de rechtsstaat en het gevaar van een cynisch asielbeleid. “Dit gaat niet alleen over mensen op de vlucht,” zegt hij, “maar over het fundament van onze democratie.”
U zegt dat de opvangcrisis geen falen is, maar een politieke keuze. Waar zit volgens u de kern van het probleem?
“De oplossingen bestaan al lang. De wetgeving is duidelijk, de rechtspraak ook. Dat mensen toch op straat belanden, is geen ongeluk maar het gevolg van bewuste beslissingen. Wat dit uitzonderlijk maakt, is dat gerechtelijke uitspraken systematisch genegeerd worden. Dat is fundamenteel problematisch.”
Wat betekent dat concreet, het negeren van vonnissen?
“Het tast de rechtsstaat aan. Als de overheid vonnissen naast zich neerlegt omdat ze politiek lastig zijn, dan zet je de deur open naar willekeur. Dat raakt niet alleen mensen op de vlucht, maar iedereen die afhankelijk is van rechtsbescherming.”
Tegelijk zien we grote verschillen in hoe België omgaat met verschillende groepen vluchtelingen.
“Dat contrast is pijnlijk zichtbaar. Oekraïense vluchtelingen kregen snel opvang en rechten — terecht. Maar anderen werden bewust uitgesloten en op straat gezet. Dat verschil is geen toeval. Het is een politieke keuze, en die keuze is niet te verantwoorden.”
Vaak klinkt het argument dat ‘het systeem vol zit’.
“Dat klopt gewoon niet. België heeft in het verleden bewezen dat het veel meer mensen kan opvangen. Het probleem is geen capaciteit, maar politieke wil. Door te blijven spreken over ‘verzadiging’ verschuif je de aandacht weg van die verantwoordelijkheid.”
Wat doet die situatie met de mensen die u bijstaat?
“Het ontmenselijkt. Mensen worden herleid tot cijfers en categorieën, terwijl het gaat over gezinnen, kinderen, individuen met rechten. Als je mensen structureel in onzekerheid en dakloosheid duwt, breek je iets fundamenteels af.”
En wat doet dat met ons als samenleving?
“Het normaliseert onrecht. We wennen eraan dat bepaalde groepen buiten de bescherming van de wet vallen. Dat is gevaarlijk. Een rechtsstaat die selectief wordt toegepast, is geen rechtsstaat meer.”
Wat zou vandaag het verschil maken?
“Geen nieuwe plannen of noodmaatregelen. Gewoon doen wat de wet zegt. Vonnissen uitvoeren. Mensen opvangen. Dat is geen ideologisch standpunt, dat is het minimum.”
Waarom zegt u: ‘we verdienen beter dan deze karikatuur van onszelf’?
“Omdat dit beleid niet alleen mensen op de vlucht tekortdoet, maar ook het beeld dat we van onszelf ophangen aantast. Een land dat rechten selectief toepast, verliest moreel gezag. En dat hoeft niet zo te zijn.”
