Nieuws

Regering sluit Dienst Vreemdelingenzaken, sommige daklozencentra doen deuren dicht > ook kinderen op straat

Gisteren vernamen we via de media dat de Dienst Vreemdelingenzaken vanaf vandaag geen nieuwe asielaanvragen registreert en dat nieuwe asielzoekers geen opvang meer krijgen. Deze mannen, vrouwen én kinderen moeten nu overleven op straat. Dat terwijl sommige daklozencentra sluiten en andere verder moeten met de beperkte middelen die ze hebben voor een groeiende groep daklozen. Verschillende organisaties doen een dringende oproep. 

‘Wij begrijpen dat de regering drastische maatregelen neemt om de verspreiding van het coronavirus in te dijken en het personeel te beschermen. Wat we niet begrijpen is het gebrek aan bijkomende maatregelen om de meest kwetsbaren te beschermen en een humanitaire ramp te vermijden. We stellen vast dat onze regering in deze onzekere tijden kwetsbare mensen zoals asielzoekers en daklozen in de steek laat maar wel oproept naar de bevolking toe solidariteit te tonen met elkaar,’ zeggen de organisaties. 

De opvangcentra van de CAW's, zij sluiten niet, zetten alles op alles om hun cliënten zeker niet los te laten in deze tijden. Er worden maatregelen genomen om groepen te spreiden, er wordt meer gepoetst, er worden heel wat mensen uit andere teams ingezet om handen toe te steken. De CAW's doen er alles aan om met de beperkte middelen die ze hebben een groeiende groep dak- en thuislozen op te vangen en te beschermen. Er komen momenteel geen extra middelen uit de regering. Er is een groot tekort aan mondmaskers en alcoholgels.

Ook op het vlak van volksgezondheid is dit een héél onverstandige keuze. Hoe kunnen mensen zichzelf en hun omgeving zo veel mogelijk afzonderen, als velen onder hen aangewezen zijn op de straat? ‘Wij pleiten ervoor in deze crisissituatie de meest kwetsbare mensen zoals mensen op de vlucht voor oorlog, vervolging en geweld maar ook de daklozen, niet los te laten maar op te vangen en te screenen met voldoende aandacht voor hygiëne, volksgezondheid en hun basisrechten. Specifiek voor de kinderen op straat is deze situatie extra schrijnend. We vragen de overheid dan ook om voor hen snel extra stappen te ondernemen en hen te beschermen,’ zeggen de organisaties. 
 
Nochtans kan een snelle oplossing want ons land beschikt over over de nodige expertise, noodplannen en materiaal als tenten, bedden, voedsel en drank… om op korte termijn de basisnoden van grotere groepen mensen te vervullen op een manier die het aantal besmetting maximaal beperkt. Ook kunnen er maatregelen voorzien worden zodat asielzoekers hun asielaanvraag digitaal indienen. Zo vermijden we dat er op lange termijn een overload dreigt en we komen vast te zitten in een langdurige, humanitaire noodtoestand

Ook in Nederland werd de mogelijkheid om een asielaanvraag in te dienen opgeschort, maar het land voorziet er wel in noodopvang. 

De corona-crisis dreigt te ontaarden in een humanitaire crisis als we daklozen, welk statuut ook, aan hun lot overlaten. Elk individu moet toegang krijgen tot basisgezondheidszorg. Eerst en vooral omdat een beschaafde samenleving dat aan zichzelf verplicht is, maar ook omdat we enkel zo het aantal besmettingen kunnen terugdringen. In theorie hebben mensen zonder papieren recht op dringende medische hulp. In de praktijk zien we dat dat recht al te vaak dode letter blijft. Mensen zijn onvoldoende op de hoogte van hun rechten en dienstverleners of de overheid maakt het deze kwetsbare mensen soms extra moeilijk om hun rechten op te nemen,’ zeggen de organisaties.

Lijst ondertekenaars

11.11.11

Amnesty International Vlaanderen

De Liga voor Mensenrechten

Dokters van de Wereld

Gastvrij Netwerk vzw

Netwerk Tegen Armoede

ORBIT vzw

Platform Kinderen op de Vlucht

Samenlevingsopbouw

Vluchtelingenwerk Vlaanderen

Vzw Limburgs Platform voor Vluchtelingen

Europa gebruikt geweld tegen vluchtelingen: ngo's eisen dat België verantwoordelijkheid opneemt

Griekenland maakte begin deze week bekend dat het de grenzen sluit voor mensen op de vlucht. Daarbij schuwt het land geen geweld, de Griekse regering zet zelfs wapens in om vluchtelingen te weren aan hun grenzen. Sinds Turkije de boodschap gaf mensen de vlucht niet langer te verhinderen om door te reizen, wat deel was van de deal tussen Turkije en de EU sinds 2016, proberen terug meer mensen bescherming te zoeken in Europa.

En dit zijn niet de enige EU-grenzen waar vluchtelingen vastzitten, bedreigd worden en opnieuw vrezen voor hun leven. De EU staat erbij, kijkt ernaar en moedigt aan. Europees president Charles Michel verklaarde gisteren zelfs op Twitter Griekenland te steunen in de bescherming van hun grenzen zonder het geweld tegen vluchtelingen te veroordelen. Ondertussen eisten wel al 59 EU-parlementsleden dat de EU het geweld een halt toeroept in een brief aan de Europese commissie. 

'Vluchtelingenwerk en 11.11.11 eisen dan ook dat België onmiddellijk zijn verantwoordelijkheid opneemt en Europa tot de orde roept. Hoe? Door mee vluchtelingen uit Griekenland en aan de EU-grenzen op te vangen in plaats van aan hun lot over te laten. Door geen vluchtelingen meer terug te sturen van België naar Griekenland. Door mee te werken aan een Europa dat mensen beschermt,' zegt Charlotte Vandycke, directeur van Vluchtelingenwerk Vlaanderen.  

Griekenland helpen zonder vluchtelingen te mishandelen, vernederen, doden

Meer specifiek wil Griekenland alvast een maand lang geen asielaanvragen meer aanvaarden. Het land weert systematisch iedereen aan zijn grenzen met bewaking, politie-agenten, zelfs wapengeweld... Als mensen toch Griekenland binnenraken, dan stuurt Griekenland ze onmiddellijk de grens over, zonder hen de kans te geven asiel aan te vragen wat lijnrecht indruist tegen het non-refoulement prinicipe. Dat principe stelt dat je mensen niet mag terugsturen naar een plek waar ze gevaar kunnen lopen.

Griekenland beroept zich, bij zijn beslissing om het recht op asiel op te schorsen, op het artikel 78/3 van het verdrag betreffende de werking van de Europese Unie. Dat stelt dat lidstaten, ten gevolge van een plotselinge toestroom van mensen op de vlucht kunnen beroep doen op voorlopige maatregelen.

'Er zijn inderdaad dringend maatregelen nodig om Griekenland te helpen met het aantal vluchtelingen dat ze opvangen. We kunnen dat zonder dat er aan het recht op asiel getornd moet worden, zonder dat vrouwen, mannen en kinderen mishandeld, vernederd en zelfs gedood, moeten worden,' zegt Els Hertogen van 11.11. 11. 'Lijdzaam toekijken is geen optie'

België moet onmiddelijk ingrijpen en verantwoordelijkheid nemen

Vluchtelingenwerk en 11.11.11 eisen dat België onmiddellijk zijn verantwoordelijkheid opneemt en niet langs de zijlijn toekijkt. 'België moet onmiddellijk stoppen met mensen terug te sturen naar Griekenland in het kader van de Dublin-verordening. Deze verordening bepaalt welk EU-land verantwoordelijk is voor een asielaanvraag (vaak landen aan de grenzen met Europa).

Als een land niet verantwoordelijk is, kan het de asielzoeker terug sturen naar de landen die dat wel zijn (vaak de landen aan de grenzen). Dat lijdt tot een ongelijke verdeling van vluchtelingen over Europa. Daarnaast kan ons land ook onmiddellijk meer actief meedoen aan een Europees spreidingsplan en mee vluchtelingen uit Griekenland en zij die vastzitten aan de EU-grenzen, opvangen,' zegt Charlotte Vandycke van Vluchtelingenwerk Vlaanderen. 

De situatie aan de grenzen van Europa is rampzalig en is uitgemond in een humanitaire crisis. Niet omdat er dagelijks te veel mensen op de vlucht voor oorlog, geweld en vervolging toekomen maar door de manier waarop deze mensen behandeld worden en de mensonterende situatie waarin ze zich bevinden. Ons land moet nu kiezen welke rol het hierin wil opnemen: lijdzaam toekijken is geen optie,' zegt Charlotte Vandycke van Vluchtelingenwerk Vlaanderen. 

Nieuwe Europees migratiepact: Een kans gegrepen of verspild?

Binnen de Europese Commissie zijn er plannen voor een nieuw Europees pact voor asiel en migratie. Ook Renew Europe, een fractie in het Europees Parlement, zet hierop in.

Een nieuw Europees migratiepact is een kans om asielopvang in Europa te verbeteren, om veilige en legale toegang mogelijk te maken en om EU-steun voor inclusie te mobiliseren. Maar er zitten een aantal bedreigingen in de huidige voorstellen. Er is een reëel risico dat ze aan veralgemeende hotspotprocedures werken met quasi-systematische detentie.

Samen met ECRE, de koepel van Europese vluchtelingenorganisaties, en vele andere Europese organisaties eisen wij voor de EU en haar lidstaten een rationeel en op rechten gebaseerd asiel- en migratiebeleid te ontwikkelen. Lees onze gemeenschappelijke tekst (in het Engels) hieronder.

Aantal kernpunten

  • Verzet tegen invoeren van algemene grensprocedure (die systematische detentie kan inhouden)
  • Er moet dringend gesleuteld worden aan de Dublin-III verordening (cfr. Eerdere comm 1ste land van asiel leidt tot perverse situaties)
  • Verder ligt de sleutel eerder in het beter naleven van de bestaande richtlijnen, dan in het aannemen van nieuwe wetgeving
  • Inzet op veilige toegang tot Europa (en asielsysteem in het bijzonder)
  • Inzet op inclusie
  • Dialoog met middenveld
  • Europese Unie is gebouwd op mensenrechten, tijd dat we die terug hoog in het vaandel dragen